1. Mục đích của khử trùng
Khử trùng là bước cuối cùng trong quy trình xử lý nước thải nhằm tiêu diệt hoặc bất hoạt các vi sinh vật gây bệnh trước khi xả thải ra môi trường hoặc tái sử dụng. Việc lựa chọn công nghệ khử trùng phụ thuộc vào nhiều yếu tố như hiệu quả tiêu diệt vi sinh, chi phí, độ an toàn, và ảnh hưởng thứ cấp (như tạo chất phụ gia, TDS).
2. Các công nghệ khử trùng phổ biến
2.1. Clo và hợp chất clo
Thiết bị: Bể tiếp xúc dạng dòng chảy piston (plug-flow) hoặc đường ống dài có vách ngăn (baffle).
Chất khử trùng: Clo khí (Cl₂), natri hypoclorit (NaOCl), clo kết hợp.
Ưu điểm: Hiệu quả cao với vi khuẩn và virus.
Nhược điểm: Dễ tạo phụ phẩm độc hại như THMs, HAAs. Làm tăng tổng chất rắn hòa tan (TDS).
Tính ăn mòn và độc: Cao, ảnh hưởng đến thiết bị và môi trường.
2.2. Ozon
Cơ chế: Sục khí ozone vào nước hoặc bơm qua bộ khuếch tán vào bể tiếp xúc.
Thiết bị: Hệ thống ozon hóa trung tâm hoặc kiểu nhánh (sidestream).
Ưu điểm: Hiệu quả cao, không tạo phụ phẩm hữu cơ độc hại như clo.
Nhược điểm: Độc tính cao, chi phí đầu tư và vận hành lớn.
2.3. Tia cực tím (UV)
Thiết bị: Bể tiếp xúc mở (đèn đặt song song hoặc vuông góc với dòng nước) hoặc Bể kín.
Ưu điểm: Không tạo phụ phẩm, hiệu quả cao với virus và vi khuẩn.
Nhược điểm: Hiệu quả giảm khi nước có độ đục cao hoặc hàm lượng chất rắn lơ lửng lớn.
2.4. Tiệt trùng bằng nhiệt (Pasteurization)
Cơ chế: Dùng nhiệt (nước nóng hoặc hơi nước) làm bất hoạt vi sinh vật.
Thiết bị: Gồm buồng gia nhiệt sơ cấp và buồng giữ nhiệt.
Ưu điểm: Hiệu quả...