Kỹ thuật môi trường

Menu điều hướng

Vi sinh “hữu hiệu” trong hệ thống bùn hoạt tính: cách tính, dải giá trị và ứng dụng vào động học

03-11-2025 Newater Việt Nam

“Vi sinh hữu hiệu” là phần sinh khối thật sự tham gia phản ứng tại điều kiện vận hành cụ thể. Từ MLSS, ta suy ra \(X_{H,\text{eff}}^{\text{aer}}\), \(X_{H,\text{eff}}^{\text{anox}}\) và \(X_{A,\text{eff}}\) để tính tốc độ oxy hoá COD, khử NO₃⁻–N và oxy hoá NH₄⁺ .

1) Vì sao cần “vi sinh hữu hiệu” (effective biomass)?

  • MLSS chỉ là tổng chất rắn lơ lửng bùn; không phản ánh phần đang hoạt động ở điều kiện hiện tại (hiếu khí/thiếu khí).

  • Mô hình tốc độ (Monod, ASM) cần nồng độ vi sinh đang hoạt hoá → phải quy đổi MLSS → VSS → dị dưỡng \(X_H\) & tự dưỡng \(X_A\)​ → phần hoạt tính và hiệu chỉnh theo môi trường (DO, thiếu khí, T, ức chế).

2) Từ MLSS tới các “pool” sinh học

Ký hiệu & dải gợi ý (có thể hiệu chỉnh theo nhà máy):

\[f_{\text{VSS}} = \text{VSS}/\text{MLSS} \approx 0.70{-}0.80\]

Phần dị dưỡng trong VSS: \(f_{X_H|\text{VSS}} \approx 0.85{-}0.95\) (thường 0.90).

Phần hoạt tính của dị dưỡng: \(f_{\text{active},H} \approx 0.60{-}0.75\).

Hệ số tăng trưởng thiếu khí của dị dưỡng (so với hiếu khí): \(\eta_g^{\text{anox}} \approx 0.6{-}0.8\)

Phần nitrifier trong VSS phụ thuộc SRT:

SRT (20 °C) \(f_{X_A|\text{VSS}}\) (tự dưỡng)
6–8 d 0.03–0.05
10–15 d 0.05–0.08
20–30 d 0.08–0.12

Phần hoạt tính của nitrifier: factive,\(f_{\text{active},A} \approx 0.8{-}0.95\)

3) Công thức “vi sinh hữu hiệu” cho từng quá trình

3.1. Oxy hoá COD (dị dưỡng, hiếu khí)
\[\boxed{X_{H,\text{eff}}^{\text{aer}} = \text{MLSS}\cdot f_{\text{VSS}}\cdot f_{X_H|\text{VSS}}\cdot f_{\text{active},H}}\]
3.2. Khử NO₃⁻–N (dị dưỡng, thiếu khí)
\[\boxed{X_{H,\text{eff}}^...
NỘI DUNG NÂNG CAO

Nội dung dành cho hội viên

Bài viết này yêu cầu quyền truy cập phù hợp. Vui lòng đăng nhập hoặc nâng cấp gói để xem toàn bộ nội dung.

  • Xem đầy đủ nội dung chuyên ngành
  • Truy cập bảng biểu và công thức kỹ thuật
  • Sử dụng tài nguyên theo quyền của gói
  • Quyền truy cập phụ thuộc vào cấp độ từng bài viết
Xem gói dịch vụ

Xem hướng dẫn đăng ký tài khoản trả phí bấm vào đây

Bài viết liên quan

Xác định dòng nội tuần hoàn IR trong quá trình A/O khử nitơ Premium Hiệu suất sinh khối thực Y (true) và hiệu suất sinh khối ròng Y (net) trong CMAS Premium Quá trình khử Nitrat sinh học (Biological Denitrification) Basic Quá trình Oxy hóa hiếu khí và Nitrification trong Xử lý nước thải